Versie 2 februari 2017, 425. 909 woorden Versie maart 2016, 422. 200 woorden



Dovnload 20.67 Mb.
Pagina41/148
Datum07.11.2017
Grootte20.67 Mb.
1   ...   37   38   39   40   41   42   43   44   ...   148

mesfacere to do wrong

mesgroeve mest‑ en/of beerput

meshegtjen het heft van een mes

meslea, mesleia, mesleta a fray, a melee

mesmaker messenmaker

mesprisio See misprisio

mesrode kettinghond, hond op het erf als bewaker

mess afk. messidor, maand van de oogst

messade mest, uitwerpselen

messagier veldwachter

messaria the office and profits of a farm bailiff

messarius a mower or reaper; a farm bailiff

messe afk. messire, edele heer,

messelgier stadsbode

messene zie mesgroeve

messers afk. messieurs, mijne heren

messidor juni

messien zie messade

messina harvest time

messuagium a messuage; a dwelling‑house

mestaria, mestera, mesterum art; trade; mistery

mestelenium the remains of a meal given as alms

mestgat weg over andermans land om de mest over te vervoeren

mesticare, mestificare to make sad

mestilo mesline, wheat and rye mixed

mesus misbruik, verzuim

met onse handen eigenhandig

met proffijt met voordeel

met wille ende consent met goedkeuring van

metaal bergwerk, goudmengsel

metalen heraldiekteken, goud en zilver weergegeven door geel en wit

metallifodina a mine

metator proever

metÆer woon metterwoon, van hier uit (vertrokken)

mete oppervlakte‑ en landmaat, is het zelfde als gemet

metebona work done for food

metekrynck verbonden, huwelijk (s verbintenis), verwantschap

metropool hoofdstad

mets zie metse

metse metselaar

metsen metselen

metsgaders zie mitsgaders

mette doopmoeder, meter

mettebote pantoffels, warme schoenen voor de vroegmis

metten eersten bij de eerste gelegenheid die zich voordoet, zo spoedig mogelijk

mettene vroegmis of nachtmis, vaak om 3 uur =s nachts

meu tante, nicht en stiefmoeder

meubelen tilbare goederen, inboedel, roerende goederen

meui zie meu

meuje zie meu

meuke inhoudsmaat voor graan, 1 meuke = 1/4 zak

meurt hoeveelheid gehakt of gezaagd hout ca. + m3

meurte lengtemaat, 1 meurte = ?

meus mijn

meus (vrw. ‑a) mijn, van mij

meus/a/um my, mine

meus M, mea F, meum N mijn

meuse Maas

meuse inferieur het gebied ten oosten van de Maas

meya a stack or heap of hay or corn, a mow

meyeavont de dag v¾¾r 1 mei

meyer hoofd van het personeel op een boerderij, in oorsprong de hoofdknecht die de boerderij zelfstandig runt en bestuurt, ook; rentmeesterook; boerderij, degene die een boerderij bestuurd voor de æheerÆ

meyster van recht jurist, gepromoveerd in het Romeinsche en Canonieke recht

mezekouwen openingen boven toegangen in de gevels waar doorheen men kokende olie, stenen en ander vuil kon gooien op aanvallers

Mg afk. huw. Akte, moeder van de bruidegom

mgr afk. Magistor, meerdere, academisch geschoold, meester

Mgr. Magister

micatorium a grater

michia a loaf

middelbaere bedoeld wordt meestal, van diverse afmetingen

middelderlands de ôNederlandseö taal van 1150‑1550

middelen geldmiddelen

mids‑gaders, zie mitsgaders

midvasten de 4e en soms de 3e donderdag voor Pasen

midwinter 25 december

midzoemer zie midzomer

midzomer 24 juni

mieden huren, ook graslanden

miestekoe gemeste koe

miesten mesten

miesterij heelkunde

mietling dagloner

mignon troetelkind

migr afk. migratie, verhuizing, verplaatsing?

migreren verhuizen

mihi aan mij

mijn water makende urineren (de)

mijne gelaat

mile het gebied, dat zich een mijl ver rondom een stad uitstrekt, en waarover grote steden zich veelal zeker recht van toezicht aanmatigden. "bannmeile", "banlieue."

miles soldaat, ridder

miles a knight

miles aurei velleris ridder van het Gulden Vlies

miles dimissus gepasporteerd soldaat

miles gregarius gewoon soldaat

miles hollandicus Nederlandse soldaat

miles hollandicus Hollandse soldaat

miles in servitio Hollandorum soldaat in dienst van de Hollanders

miles in servitio soldaat in dienst van

miles, ‑itis soldaat

miles, milites soldaat

miles,(itis)soldaat

miliare a thousand; a mile; a milestone

miliatium millet

milicentum a millstream

milies duizendmaal

milies duizendmaal

militair oorlogs (betrekking hebbend), die in krijgsdienst is,

militare to be knighted

militeren tegenstrijden, strijden

militia knighthood; a knight's fee; a body of knights or soldiers; tenure by knight service

militie oorlog

militis van de soldaat

militus soldatenkind

milium millet

mille(simus) duizend(ste)

millenarium a thousand

millesimo op het duizendste, met de duizendste

millesimus duizendste

millesimus 1000e

milliare a thousand; a mile; a milestone

millioen tien honderd duizend, honderdduizendtig

millo a hayrick

millum a hound's collar

milwellus See mulvellus

mimesis na‑aping

mimilogium mistrelsy

min van waerdije van weinig waarde

mina a measure of corn, &c., 3 to 7 skeps; a measure of land 120 ft. square; a measure of wine; a mine

minagium toll paid on corn sold by the mina

minare to drive; to guide

minaria a mine

minator a miner

minderzahl een getal van een jaartal met de weglating van de honderdtal nullen

minera a mine, ore

minerarius a miner

mineria a mine; a quarry

minetarius a miner

mineur, mineure minderjarig (e),

mingel, mengel inhoudsmaat, 1 mengel = 2 pint, =1,5 stoop

Mingel of mengel circa 1, 21 liter. (inhoud maat maten gewichten)

miniator an illuminator

minietum verrum miniver

minigunga warning (A.S. mynegung.)

minimus/a natu youngest

minister a thane; a bailiff

minister dienaar

minister, ‑tri dienaar

minister Verbi divini dienaar des Goddelijk woord, predikant

ministeriales traders

ministerie bediening, dienst

ministerium ambacht, dienst, ambt

ministerium a trade; a credence, among Carthusians, Cistercians and Premonstratensian canons

ministerium dienst (als predikant)

ministralcia minstrelsy

ministrallus, ministraulus a minstrel

ministreel zie menestreel

minitor a miner

minnehuis oudenliedenhuis, bejaardenhuis

minor ãtas minderjarigheid, onmondigheid

minor, ‑is minder; minderjarig

minorare to lessen

minorennis minderjarig

minorissa a Minoress, a nun of S. Clare

minoriteit minderjarigheid, onmondigheid

minstrellus a minstrel See menestrallus

minta mint

minuare to damage

minuere to let blood

minuta a draft, a minute

minuteren ontwerpen

minutio bleeding

minutor aderlater, heelmeester

minutor, ‑is aderlater

minuut goedgekeurd en vastgesteld consept

minuyte bewerp ?, voorschrift, kladde, minderling ?

mirakel wonderwerk, wonderdaad

mirakelspel toneelspel waarin een wonder wordt uitgebeeld dat aan god of een heilige wordt toebedeeld

miraude smaragd

mirkelick merkelijk, aanzienlijk

misa agreement; arbitration; cost, expense

miscontentement ongenoegen, misnoegen

miscontenteren misnoegen

miscuare to mix

misdanken weigeren

misdocere to misinform; to misadvise

misdoen een zwaar misdrijf plegen

mise onkosten, uitgifte

mise een vrouw huwen die al haar eigen meubels, inboedel heeft

misellus a leper

misen kosten

miser, ‑i ongelukkig, ellendig

miserabel ellendig, deerlijk, jammerlijk

miseratie erbarming, deernis

misere jammerlijk

miserecorde barmhartigheid

miserere mei 15e zondag na Drievuldigheid

misereri ontfermen, erbarmen

misericordia an arbitrary fine; a gratuitous portion of food given in addition to commons; a hall in a monastery where additional commons were given; a dagger; a wooden turn up seat in the choir of a church

misericordia domini (plena est terra) 2e zondag na Pasen

miserie ellende, jammer, deerlijkheid, jammerlijkheid, ellendigheid

misevenire to fail

mishoop mesthoop

misogame huwelijkshater

misogamie huwelijksverachting

misogynie vrouwenhaat

mispelbloem heraldiekteken, Gelderse bloem, meestal met vijf smalle bladeren

misprisio misprision, culpable concealment of crime

missa Heilige mis

missa mass See also misa

missa mis

missa angelica de engelenmis (uitvaartmis voor kinderen)

missaeken (van iet). iets ontkennen, voor vals verklaren, ook ontkennen dat men iets bezit, verbergen

missale a massbook, a missal

missaticum a message

missaticus a messenger

missive officieel ambtelijk schrijven, brief, schrijven

missiven dienstbrief, ambstbrief

missum a gift given to the King or Prince of Wales on entering Wales

missura religious ceremonies at death

missurium a dish, or mess

missyfbrief zie missiven

mistera, misterium trade; mistery (ministerium)

misterie verborgenheid

misvallen miskraam

mite betaalmiddel, koperen munt, gelijk aan 1/3 penning

mitigatie verzachting

mitigeren verzachten, verlichten, matigen

mitra a kerchief

mitsgaders tesamen met b.v. inwonen bij een familie

mitta a measure of corn, &c

mitten scarpsten examinieren ter pijnbank leggen.

mittfasten de 4e en soms de 3e donderdag voor Pasen

mittsommer 24 juni

mittwinter 25 december, kerstmis

mixi sunt zijn gehuwd in een vreemde parochie

mixte gemengd

mixtilio See mestilo

mixtorium a rudder, an implement used in mixing malt

mixtum breakfast of bread and wine in a monastery; translated "pottage" in the Rule of St. Benedict, cap. xxxviij. (1875)
mixtus gemengd (bij bloed‑ en aanverwantschap)

mi¯ive zendbrief

ml‑ft afk. marÚchal‑ferrant, hoefsmid

MM afk. Monsieur, mijnheer, meneer, (de) heer

Mme afk. Madame, mevrouw, dame

mmes afk. Mesdames, dames

Mmes afk. Madames, dames

mobile mobilair, roerend, beweeglijk

modde modderpoel

mode mode, wijze

model voorbeeld, ontwerp, schets, ontwerp, toonbeeld

moderamen bestuur van een kerkelijke vergadering

moderateur middelaar, tussenspraak

moderatie bemiddeling, matiging

modereren middelen, matigen

moderne hedendaagse

modest zedig

modestie zedigheid

modiatio duty paid on wine or corn, measured by the muid

modice de suis vivens bescheiden van zijn eigen geld levend

modice de suis vivens bescheiden van zijn eigen geld levend

modicus matig, bescheiden

modificatie matiging, bemiddeling

modiste hoedenmaakster

modius inhoudsmaat; vruchtenkorf als hoofdversiering van Serapis (Smetius)

modius mud

modo onlangs; mits; slechts; abl. van modus

modus wijze, manier, maat

moederader naam voor slagader bij vrouwen

moederateurs zij die de overeenkomst hebben geregeld

moeghen mogen

moeie tante

moeij zie moeye

moeije tante, nicht, ook stiefmoeder

moer moeras, drassig land

moerachtig terrein drassig terrein

moermaal gezwel, gat of openwond aan een been

moerman turfboer

moermeester belast met het toezicht op het vervenen van het moeras.

moersmokkel dievegge

moeskopper plunderaar, zwervend soldaat

moeta a half

moeye moei, tante, nicht en stiefmoeder

moeyekint kind van een moei, tante, nicht en stiefmoeder

mogen kunnen

moijen maaien

mol mol, zacht, murw

mola molen, ook molensteen

mola molensteen

molarius molenaar

molatio multure

molda a mould

molde melkvat

moldenhauer troggenmaker

molder inhoudsmaat, speciaal voor graan, 1 molder = 1/22 last, ook gezien 1/18 last en 2 mud en 1/4 mud. ook was er een Gelderse molder = 125 ltr. Een Gelderse molder van 137 ltr

moldera, moldra multure

molendinarius molenaar

molendinarius zie molarius

molendinarius, molitor molenaar

molendinator a miller

molendinum molen

molendinus miller

molendium, zie mola

molensteller stelde de schrobbemolen in, onderdeel van de voorspinmachine voor het weven van lakenstof

molenvat inhoudsmaat, speciaal voor graan, 1 molenvat = 2 halster, 4 halster = 100 kg

molest overlast, lastigheid, verveling, kwelling

molesteren overlasten, lastig zijn, moeilijk vallen, kwellen

molestra a sheepskin

molina zie mola

molinum a mill

molitor molenaar

molitura, moltura grinding; corn taken to a mill to be ground; grist; payment for grinding, multure; a lord's right to make tenants grind at his mill

moliÙren wroetten, stichten, aanrichten, betrachten

molliare to knead

mollicio grinding

molneda a millpool

molta toll paid by vassals for grinding corn at the lord's mill

molumentum toll for grinding

molutus (molitus) ground

mombaer voogd, aangesteld op grond van bloedverwantschap

mombaerscap voogdij



momber voogd over onmondigen, momboir, momboor, tutor

moment ogenblik

momus nijdiger?, hekelaar, spotter

monaca, monacha a nun

monacare, monachare to make a man a monk; to receive him into a convent

monachaliter in monkish fashion

Monachodamum Monnikendam

monachus monnik, kluizenaar, monac(h)us

monagium error for menagium

monarch vorst, overheer

monarchie een persoon regering, alleenheerser



monasterialis klooster-, van een klooster

monasterium klooster

mondigen mondig maken, meerderjarig

mondigheid handelingsbekwaam

moneta money; a mint

monetacio coining, minting

monetagium mintage, right of coining; tribute paid by tenants to the lord that he should not change the money he had coined

monetare to coin; to mint

monetarius munter, muntmeester

monetatio coining

monetum a mint

moniale a nunnery; a mullion

monialis non, religieuze

monicie waarschuwing, een gerechtelijke akte die aan de excommunicatie moet voorafgaan

monitie vermaning

monitiones huwelijksafkondiging

monitiones huwelijksafkondigingen (bannen)

monitum kerkelijke vermaning

monksuer monsieur

monopolie voorkoop, opkoop, inkoop

monopoliÙren verkopen, opkopen

mons monsieur

monsr afk. Monsieu

monster ondier, misgeboorte, wanschepsel, schrikdier, gedrocht, staal, prouve ?

monsteren tonen, pronken

monstra a muster

monstrantia a reliquary, a monstrance, or ooster

monstrantie vertoning

monstrare to muster

monstratio a muster

monstreus wanschapen, misvormd gedrochtelijkig

monstrum a muster; a reliquary

mont berg, heuvelook; voogdij

montcost geven te eten geven

monteren monteren, opklimmen, bedragen, toerusten

monument monument, gedenkteken, graf

moordgaten de openingen tussen de kantelen

moortbrander. opzettelijke brandstichter

moortbrant. zie moortbrander.

moortdaet moord met voorbedachten rade

moosgat voorloper van gootsteen

moota a seamew or seagull. (Fr. mouette.) See also mota, muta

mora a moor; a mere

moraal moraal, zedelijk, zedig

moracum pure wine (merum) See moratum

moragium rent or service for tenure of moorland

moram gerens verblijvend

moram gerere zich ophouden

moratum a drink, supposed to be wine flavoured with mulberries

morbis door ziekten

morbo door ziekte

morbo caduco door de vallende ziekte

morbo colico door een darmziekte

morbo contagioso door een besmettelijke ziekte

morbo febrili door een koortsachtige ziekte

morbo incognito door een onbekende ziekte

morbo languido door een kwijnende ziekte

morbo levi door een lichte ziekte

morbo pectorali door een borstziekte, longziekte

morbo variolorum door pokken

morbu caduco door de vallende ziekte

morbus ziekte

mordaculum the tongue of a buckle

more christiano op christelijke wijze

more christiano op christelijke wijze

morellinge een spel, met 12 (of 9) steentjes gespeeld

moretum brown cloth See also moratum

morgabulum rent of moorland

morgagifa See morganegiba

morgagium mortgage

morganatisch huwelijk niet volgens zijn stand gehuwd, huwelijk met de linkerhand. geldig huwelijk tussen een man van hogere adel en een vrouw van lagere stand, welke burgerlijke uitwer‑king door een bijzondere, het standsverschil van de vrouw en de kinderen regelend verdrag uitgesloten is.

morganegiba the husband's gift to the wife on the wedding‑day, or the day after

morgen oppervlakte maat, groot ca 0,8‑1 ha, in elk deel van het land anders van oppervlak. de oppervlakte die men in een morgen kon ploegen, ook is hooien vermeld? 1 morgen = 6 hondt = 600 roeden (Rijnland)1 hondt = ca.1419 m2,1 roede = 14 m2

Morgen 0,8129 ha(Amsterdamse morgen) 0,9183 ha (Voornse morgen) 0,9358 ha (Gooise morgen) 0,8516 ha (Rijnlandse morgen). 1 ha. (oppervlakte maat maten gewichten)

morgengave geschenk van een man gegeven æs morgens na de eerste huwelijksnacht aan de vrouw, vaak ook zijn geldelijke inbreng in het huwelijk

morgengeld bijdragen van de ambachten aan de kosten van waterschap, de kosten werden omgeslagen naar het aantal hoeve oppervlakte

morgenster heraldiekteken, knots met ijzeren punten

moriatio residence

moribundorum sacramenta de sacramenten der Stervenden

moribundus stervend

morientium sacramenta de sacramenten der stervenden

morina murrain

moris est (ut) zoals gebruikelijk is

morose korzelig, kwaad, gemeen, prikkelbaar

morositeit korzeligheid, kwaadheid

morosus boggy; delaying

mors het overlijden, de dood, een lijk

mors civilis burgerlijk dood, verlies van burgerrechten, zijn burgerrechten verloren hebben

mors civilis burgerlijk dood (verlies van burgerrechten)

mors, mortis F de dood

morsella a small piece [of land]

morsellatim piecemeal

morsellus See morsella

morsus a morse; a clasp

mort afk. mortuus, gestorven, overleden. ook; dood

mort‑nÚ doodgeboren

mort. mortuus

mortaal mortaal, dodelijk, sterfelijk

mortalis,‑is; mortaliter (laesus) dodelijk (gewond)

mortalitas sacra in de zaligheid gestorven

mortaliteit sterfelijkheid

mortaliter laesus dodelijk gewond

mortarium mortar; a mortar; a stone or metal cup to hold a night light; a lamp over a grave or shrine See also mortuarium

morte improvisa door een onvoorziene dood

mortel aangebakken aarde, gruis

mortellum See mortarium

mortgagium a mortgage

morticinium murrain

mortificare to alienate in mortgage

mortificatie doding

mortificeren doden, uitdoen, te niet doen,ook; in de dode hand brengen

mortis of death

mortis causa ter zake des doods

mortitivus dead of murrain

mortizare See amortizare

mortua gestorven, overleden (vrouw)

mortua sesona close time for foxes, in the forests, 1 May to 1 Sept

mortualia rechten, kosten voor de begrafenis

mortuarium a bequest to the testator's parish church in recompense for tithes not duly paid; a duty payable to the lord on the death of a tenant

mortuum vadium a mortgage

mortuus (vrw.‑a) gestorven, overleden, dood

mortuus/a/um dead, deceased

morua, moruca a codfish (morrhua vulgaris)

mos custom, in the sense of tax on goods entering the kingdom

mos, moris m (de more) gewoonte (volgens de gewoonte)

Mosì Traiectum, Mosì Traiecti Maastricht, te Maastricht

Mosì Trajectum Maastricht

mosìtraiectensis uit Maastricht

mosa de Maas

Mosa Maas

mosacensis Maastrichts

Mosae Traiectum / Traiectum ad Mosam Maastricht

mossa a moss or bog

mossor, proever

mota a mote; a moot; a pack of hounds; a moat; a castle mound

motaculum a rudder, an implement used in mixing malt

mote heuveltje

mothuis bordeel, huis van ontucht

motibilis moveable; a vagrant

motie roering, beweging

motijf beweegsel, beweegreden, grondoorzaak

motivum a motive

motor a mootman

motte versterkte heuvel, vaak staat er een verdedigingstoren op

mottoen betaalmiddel, gouden munt omstreeks 1300

motulinus mutton

motum a moat

motura See molitura

mouchoir klein soort pistool

moulin molen

moulin Ó eau watermolenmolen

moulin Ó vent windmolen

moulu geradbraakt

mourik oppervlaktemaat, 1 mourik = 25 vierkante roeden ook gezien 1/4 hond

mout zie mouw

mouterpacht maalloon

moutery verzameling gemalen meel van gerst grutten etc. ook maalbedrijf

moutje benaming voor een soort brood ?

mouw langwerpige houtenbak voor melk af te romen

mouwer korenmaat, 1 mouwer = 2 mud,= 8 lopen, = 3 sisters rocx

movement roering, beweging

moveren roeren, bewegen

moverend bewegend

moye moei, tante,ook nicht en stiefmoeder

mre afk. mestre, mettre, zetten, leggen, plaatsen, stellen

mrs afk. messieurs, mijne heren

ms afk. messidor, maand van de oogst

msre afk. messire, edele heer

mtrm. matrimonium

mtrm. afk. matrimonium

mua mews

mucetta a hole

mud inhoudsmaat meestal bij graan, 1 mud = 4 schepel, ca 430 tot 630 ltr Plaatselijk wijken de hoeveelheden sterk afook; oppervlaktemaat, 1 mud = 0,4 Bijna elke streek had zijn eigen oppervlakte maat per mud 3‑0,8 haook; inhoudsmaat: hectoliter korenmaat van 120 pond, ook gezien 1 mud = 6 sisteren, = 108 gelten. (in Vlaanderen) ook; landmaat: zoveel land als met een mud graan bezaaid kan worden (40 aren)

Mud (gewichtsmaat voor bijv. graan) 111,5 liter (Amsterdamse mud) 115,7 liter (Deventer mud). Later 100 liter. (gewicht maat maten gewichten)

Mud 4 schat 2375 m2. Later 27,2 are, soms 26 are en soms 33 are 0,40 ha. (oppervlakte maat maten gewichten)

Mud/vat 100 liter. (inhoud maat maten gewichten)

mudde landmaat: zoveel land als met een mud graan bezaaid kan worden (40 aren)

mÚdecin arts, dokter

mudzaat oppervlaktemaat, 1 mudzaad = 16 vatzaad = 12 lopenzaad

muercorster stucadoor, figuur pleisterwerkmaker

mueren veranderen

muerplaet balk op metselwerk

mueta a watchtower; mews; a pack of hounds

muffulae fur gloves; muffs

mugettum musk

muhme tante, nicht, verwante

muiia mews

muillo a haycock or hayrick

muilstooter kwakzalver

muiolus (Fr. muid) a measure of corn, salt, &c., about 5 1/2 qrs

muit gevangenis

mulcte boete, geldboete

mulcteeren straffen met een geldboete, boeten

mulcteren zie mulcteeren

mulcto See multo

mulecius a mullet (mullus barbatus or mugil capito)

muliebris vrouwelijk



Deel met je vrienden:
1   ...   37   38   39   40   41   42   43   44   ...   148


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©tand.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina