Toedienen van medicijnen per os/ per rectum en vaginaal



Dovnload 24.44 Kb.
Datum14.05.2018
Grootte24.44 Kb.

Toedienen van medicijnen per os/ per rectum en vaginaal
Medicijnen kunnen op verschillende manieren toegediend worden. Eén van die manieren is de enterale toediening, dat wil zeggen dat medicijnen uiteindelijk het maag-darmkanaal bereiken, bijvoorbeeld:

  • via de mond (oraal)

  • via het rectum (de rectale toediening)

De tweede manier is de parenterale toediening. Dit is de toediening die niet via het maag-darmkanaal gebeurt maar bijvoorbeeld:



  • via de huid

  • via de luchtwegen

  • vaginaal

  • via de bloedbaan

  • via het oog, de neus of het het oor

Medicijnen worden voorgeschreven door een arts, Een stelregel is dat de verpleegkundige die de medicijnen uitzet, ze ook moet bedienen. In de bijsluiter van het medicijn staat belangrijke informatie over de wijze van toedienen en de eventuele bijwerkingen.

De verpleegkundige behoort hiervan op de hoogte te zijn als ze de medicijnen aan de zorgvrager toedient.

Alle medicijnen hebben een generieke naam (naar de werkzame scheikundige stof). Als ze door een bepaalde farmaceutische fabriek gemaakt worden, geeft die het er meestal een merknaam aan.

De merknaam schrijft men met een hoofdletter, de generieke naam met een kleine letter.

Bijzonderheden

Medicijnen uitzetten en delen moet nauwkeurig gebeuren: juiste zorgvrager, juiste hoeveelheid, toedieningswijze en juiste (voorgeschreven) tijden.

Enkele belangrijke toedieningsvormen zijn”


  • Tablet: een samengeperst poeder dat in de maag uiteen hoort te vallen of dat in water op kan lossen om het maagvlies te beschermen

  • Dragee: met verschillende laagjes omklede tabletten die dienen om verschillende kleuren (herkenning voor de zorgvrager) aan te geven, een onaangename smaak weg te werken en vertraagde afgifte te bewerkstelligen.

  • Capsule: (cilindervormig) vertoont veel overeenkomsten met de dragee. Er is een verschil: de capsule mag vaak wel geopend worden ter vermenging bijv. met sondevoeding.

  • Suspensie: vaste deeltjes, in zwevende toestand in een vloeistof. Men dient een suspensie van tevoren goed te schudden ten behoeve van een gelijkmatige verdeling

  • Emulsie: niet – mengbare vloeistoffen zijn samen verwerkt (de olie wordt bijvoorbeeld in het water of andersom geëmulgeerd) Schudden voor gebruik is niet nodig. Men mag emulsies nooit invriezen of verwarmen.

  • Suppositoria of zetpil: zie bijgaand protocol

  • Zalven en pasta’s: boterachtige substanties voor uitwendig gebruik (pasta’s zijn taaier en moeilijker uit te wrijven) Ze bevatten medicijnen die via de huid, een wond of slijmvliezen worden opgenomen.

  • Inhalers: medicinale gassen of inhalatoren, waarin medicatie is verwerkt die kunnen worden ingeademd.


Doel

- om de oorzaak van de ziekte weg te nemen

- bestrijding van symptomen

- ter aanvulling van een therapie

- ter voorkoming van ziekten en bijverschijnselen van ziekte en geneesmiddelen

Indicatie

In opdracht van een arts



Contra-Indicatie

Als het toedienen van het medicijn per os of rectum niet is toegestaan



Potentiële complicaties

  • zorgvrager kan het medicijn per os moeilijk innemen, bijv. bij slikklachten of braakneigingen

  • medicatie kan moeilijk ingebracht worden, bijv. bij aandoening van het rectum



Benodigd materiaal
Oraal

  • medicijnbekertje en verzamelde medicijnen (tablet, dragee, capsule)

  • een glas vloeistof (water, melk, vla) Kijk goed op de bijsluiter wat van toepassing is

  • eventueel een rietje of een tuitbekertje

  • eventueel een medicijnstamper


Werkwijze
Voorbereiding
- informeer de zorgvrager

- controleer:

▪ medicijn, etiket, naam, datum/termijn (van houdbaarheid) om op verantwoorde wijze medicijnen toe te dienen

▪ zorgvrager, naam

▪ hoeveelheid: voorgeschreven dosis

▪ wijze van toedienen

tijdstip


  • was de handen

  • verzamel de toe te dienen medicijnen volgens het gebruikelijke medicijn verdeelsysteem. Er zijn verschillende verdeelsystemen en controlevoorschriften.

  • zet het medicijn uit, controleer opnieuw de naam van het medicijn en de zorgvrager, extra controle, om fouten te voorkomen

  • neem het medicijn en de benodigde materialen mee naar de zorgvrager


Uitvoering


  • controleer de naam van de zorgvrager, om na te gaan of het de juiste zorgvrager is

  • vraag of de zorgvrager het medicijn met water wil innemen of zo nodig met een andere vloeistof. Sommige zorgvragers kunnen medicijnen moeilijk wegslikken

  • zet de zorgvrager zo nodig in een rechtop zittende houding, het slikken gaat dan makkelijker

  • geef de zorgvrager het medicijn en het water

  • zie erop toe dat de zorgvrager het medicijn heeft ingenomen. De medicijnen kunnen soms aan het gehemelte blijven kleven


Rectaal toedienen (zetpil of te wel suppositorium)


  • neem de zetpil, bekken en handschoen mee naar de zorgvrager

  • zorg voor privacy

  • leg de zorgvrager op de linkerzij. De anus is zo goed bereikbaar en zichtbaar

  • trek de disposable handschoen aan

  • neem de zetpil uit het hoesje

  • de zorgvrager kan zo mogelijk zijn rechterknie iets optrekken

  • breng de zetpil in tot achter de kringspier van de anus

  • laat eventueel de zorgvrager even zuchten om te ontspannen

  • trek de handschoen uit en deponeer deze in het bekken. Hygiënisch werken is belangrijk om kruisinfectie te voorkomen



Nazorg:
- Leg de zorgvrager weer in een voor hem prettige houding

- Gebruikte spullen opruimen.


- Was de handen
Verslaglegging

Vermeld bijzonderheden in het zorgdossier



  • de zorgvrager heeft moeilijkheden met het wegslikken van het medicijn

  • de zorgvrager weigert het medicijn te slikken

  • de zorgvrager heeft het medicijn weer uitgebraakt

  • de zorgvrager heeft bijwerkingen


Bron: Vaardigheden basisverpleegkunde tweede herziene druk 2004

Deel met je vrienden:


De database wordt beschermd door het auteursrecht ©tand.info 2017
stuur bericht

    Hoofdpagina